AVRASYA TÜNELİ

Proje Detayları
Proje Detayları

İstanbul’un Avrupa ve Asya Yakalarını karayoluyla bağlayacak olan Avrasya Tüneli Projesi; İstanbul Boğazı’nı deniz tabanının altından geçen 5.4 km uzunluğundaki iki katlı tüneli de kapsayan toplam 14.6 km’lik bir güzergâhta, Kazlıçeşme ile Göztepe arasında inşa ediliyor. Trafiğin çok yoğun olduğu güzergâhta, günde 100 bin aracı aşan kapasitesi ile iki kıta arasında trafik sorununun çözümüne katkı sağlayacak ve yolculuk süresini 100 dakikadan 15 dakikaya kadar indirecek olan Avrasya Tüneli (İstanbul Boğazı Karayolu Tüp Geçişi) Projesi’nde en zorlu bölüm, planlanan süresinden önce ve başarıyla tamamlandı. Proje için özel olarak üretilen ve İstanbul Boğazı'nın altında 3.344 metrelik güzergâhı kazarak ilerleyen Tünel Açma Makinesi ile iki kıta, deniz tabanı altında birleştirildi. 

Tünel kazı çalışmaları 19 Nisan 2014 tarihinde Asya kıtasındaki Haydarpaşa Şantiyesinde başlamıştı. Proje için özel olarak geliştirilen Tünel Açma Makinesi (Tunnel Boring Machine/TBM) deniz tabanının altında günde 8-10 metre ilerleyerek, 3.344 metrelik kazıyı tamamladı. Klasik Madencilik Yöntemi ile açılan karayolu tünellerinin de tamamlandığı proje kapsamında yol ve sanat yapı çalışmaları sürüyor. Türkiye, tünelcilik teknolojisinde çağ açan Avrasya Tüneli ile dünyanın en başarılı mühendislik eserlerinden birine sahip olacak. Proje tamamlandığında, seyahat sürelerinin kısalması ile emisyon miktarlarında, yakıt tüketiminde ve araç bakım masraflarında azalma gerçekleşerek ulusal ekonomimize de katkı sağlanacak. İstanbul, doğal güzelliğini ve siluetini hiç etkilemeyen, ekolojik dengeleri gözeten, deniz yaşamına zarar vermeyen, çevre dostu bir ulaşım altyapısına kavuşacak. Proje, Avrupa Yakasında Atatürk Havalimanı ile Asya Yakasında Sabiha Gökçen Havalimanı arasındaki en pratik güzergâh olacak. Tünelin iki havalimanı arasında sağlayacağı entegrasyonun, İstanbul’un uluslararası hava ulaşımındaki konumuna önemli katkıda bulunması bekleniyor. 

Dünyaya örnek olacak mühendislik başarısı

Üç ana bölümden oluşan Avrasya Tüneli Projesi’nin en önemli aşamasını 3,4 kilometre uzunluğundaki Boğaz Geçişi oluşturuyor. Boğaz Geçişi için dünyanın en gelişmiş TBM teknolojisinden yararlanıldı. Bu projede kullanılan TBM, tünel açma makineleri içinde 33.3 kW/m2’lik kesici kafa gücü ile dünyada 1. sırada; 12 bar’lık tasarım basıncı ile 2. sırada ve 13,7 m kazı çapı ile 6. sırada yer almaktadır. Proje güzergâhı üzerinde hem deniz çökelleri hem de değişik basınç dayanımlarındaki kaya birimleri (Trakya Formasyonu) yer alıyor. Bu nedenlerle Avrasya Tüneli Projesi, teknik özellikleri bakımından dünyanın sayılı ve ender mühendislik projelerinden biridir. 

Proje 3 Ana Bölümden Oluşuyor

Toplam proje uzunluğu: 14,6 km’dir. 

Avrupa yakası: Kazlıçeşme’den Sarayburnu’na devam eden Kennedy Caddesi üzerindeki U-dönüşü alt geçit olarak ve engellilerin erişimine uygun yaya köprüsü ise üst geçit olarak inşa edilecek. Uzunluğu yaklaşık 5.4 km olan mevcut yolun tamamı genişletilerek 2x3 ve 3x2 şeritten 2x4 şeride çıkarılacak. 

Boğaz Geçişi: İstanbul Boğazı'nda, deniz tabanının altından geçen 5.4 kilometre uzunluğundaki iki katlı tünelin batı girişinde paralı geçiş gişesi ve İşletme binası; tünelin her iki ucunda ise havalandırma bacaları yer alacak. Her katta yol çift şeritli olacak. 

Anadolu yakası: Göztepe'ye ulaşan D100 yolu üzerinde, 2 adet köprülü kavşak ve engellilerin ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde modernizasyonları da dâhil olmak üzere yaya üst-geçitleri inşa edilecek. Yaklaşık 3.8 kilometre uzunluğundaki bu yol genişletilerek 2x3 ve 2x4 şeritten 2x4 ve 2x5 şeride çıkarılacak. 

Tünelin depreme karşı dayanıklılığı özel olarak artırıldı

Toplam 1.672 bilezikten (ring) oluşan tünelde, olası büyük bir depreme karşı tünelin dayanıklılığını artırmak amacıyla iki ayrı noktada sismik bilezik monte edildi. Özel olarak tasarlanan ve laboratuvarlarda test edilerek başarısı kanıtlandıktan sonra üretilen sismik bilezikler, mevcut çap ve sismik aktivite seviyesi göz önüne alındığında TBM Tünelcilik sektöründe dünyadaki ‘ilk’ uygulamadır. 

Ayrıca, tüneldeki bilezikleri (ringleri) oluşturan öndökümlü betonarme segmetlerin üretiminde kullanılan yüksek performanslı beton, 100 yıl servis ömrü hedeflenerek, Yapı Merkezi Paşaköy Üretim Tesislerinde üretildi. DTI (Danish Technological Institute) tarafından yapılan analiz ve simülasyonlarda, üretilen segmentlerin ömürlerinin en az 141 yıl olduğu rapor edildi.

Proje, yüksek standartlarıyla örnek oluyor

Avrasya Tüneli Projesi’nde 2.124 çalışan görev alırken, inşaatta toplam 250 iş makinesi kullanılıyor. İş güvenliği ve sağlığı, proje süresince her zaman ön planda tutuldu. Projede çalışanlara 41 bin saat İş Güvenliği, Sağlığı ve Çevre Eğitimi verildi. İş güvenliği kurallarının eksiksiz şekilde uygulandığı projede bugüne kadar herhangi bir ciddi yaralanmayla sonuçlanan olay yaşanmadı. 

Proje, uluslararası saygın kuruluşlar tarafından ödüllendirildi

Avrasya Tüneli, bugünkü aşamasında bile, 3 finansal, 2 yaratıcı altyapı ve 1 çevre ödülü ile onurlandırıldı. Proje, sahip olduğu yüksek standartlarıyla Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası'nın (EBRD) sürdürülebilirlik açısından en başarılı projelere verdiği ‘En İyi Çevresel ve Sosyal Uygulama Ödülü’ne layık görüldü.

  • Uluslararası Tünel ve Yeraltı Yapıları Birliği (ITA) “Dünyada Yılın En Önemli Tüneli”
  • EBRD “En İyi Çevresel ve Sosyal Uygulama Ödülü”
  • Thomson Reuters Finance International (PFI) “En İyi Altyapı Proje Finansman Anlaşması”
  • Euromoney “Avrupa’nın En İyi Proje Finans Anlaşması”
  • EMEA Finance “En İyi Kamu-Özel Sektör Ortaklığı”
  • Infrastructure Journal “En Yenilikçi Ulaşım Projesi” 

Kamu kaynağı harcanmıyor

Proje, Yap-İşlet-Devret modeliyle, yaklaşık 1.245nmilyar dolarlık finansmanla gerçekleştiriliyor. Yatırım için 960 milyon dolarlık uluslararası kredi sağlandı. 285 milyon dolarlık öz kaynak Yapı Merkezi ve SK E&C tarafından temin edildi. Proje yatırımı için kamu kaynaklarından hiçbir harcamada bulunulmuyor. Projenin tasarım ve inşaatını gerçekleştirecek olan Avrasya Tüneli İşletme İnşaat ve Yatırım A.Ş., tünelin işletilmesini de 24 yıl 5 ay süreyle üstlenecek. İşletme süresinin tamamlanması ile Avrasya Tüneli kamuya devredilecek.

www.avrasyatuneli.com